گەڕان

بونیادی موسەممەت لە شیعری نوێی کوردیدا

لە لایەنسەرباز مەجید خۆشناو & یادگار ڕسوڵ محەمەدەمین

ئەم توێژینەوەیه ، هەوڵێكە بۆ خستنەڕووی بونیادی ئەو دەقانەی كە لە قۆناغی نوێبوونەوەیشیعری کوردی ) ١٩١٨ – ١٩٧٠ ( لە چوارچێوەی قاڵبی موسەممەتدا داڕێژراون، بۆ ئەو مەبەستەش،بە نموونەی شیعری، باس لە تایبەتمەندییەکانیان کراوە.موسەممەت لە شیعری کلاسیکیی کۆندا پێڕەو کراوە، بەڵام وەک قاڵبێکی هونەری لە قۆناغینوێبوونەوەدا، گۆڕانکاری و نوێکردنەوە و داهێنانی زۆری تێدا کراوە، کە وەک بابەتێکی گرنگ و جێیبایەخ بووەتە پرسی ئەم توێژینەوەیە.بایەخی ئەم توێژینەوە لەوەدایە كە تایبەتە بە لێكۆڵینەوە لە هونەری موسەممەت، بەو واتایەیپانتاییەكی فراوانری بۆ لێكۆڵینەوە لە بونیادی موسەممەتدا ڕەخساندووە، چونكە پێشر ئەگەر باسلە موسەممەت كرابێ، لە سنووری بابەتی دیکە و بە تێکەڵی لەپاڵ قاڵبی دیکەی شیعرییەوە بووە.ئەمەش وای کردووە، بە وردی لێی نەکۆڵدرابێتەوە و پەی بە زۆر هەوڵی داهێنەرانەی شاعیرانیشاننەبردرێ. لەم توێژینەوەیەدا بە پشتبەسن بە تیۆری هونەرەکانی ئەدەب )نظریة فنون الادبیة(و بە میتۆدی وەسفی شیكردنەوە بۆ شێوازی بونیادی موسەممەتەکانی قۆناغی نوێکردنەوەیشیعری کوردی دەکرێت. بەو هیوایەی ببێتە سەرچاوەیەكی بەسوود بۆ لێكۆڵینەوەی زیاتر وخستنەڕووی قاڵبی موسەممەت لە چوارچێوەی دیوانی شاعیرانی كورد بە شێوەیەکی سەربەخۆ.ئەم لێكۆڵینەوەیە بە چەند ئەنجامێكی تازە گەیشتووە، كە پێشر سەبارەت بە موسەممەت، باسیلێوە نەكراوە.