بررسی و تحلیل شکواییه در مثنوی مم و زین
لە لایەنجیهاد شکری رشید
جیهاد شکری رشید
دانشیار گروە زبان و ابیات فارسی - دانشگاە صلاح الدین - اربیل
—
شكواییه از قدیمىترین گونههای شعر غنایی است که در ادبیات کردی جایگاه خاص خود را دارد. شعر شکوی با گسترش و استقبال فراگیر و قابل توجهی در ادبیات کردی مواجه شد به نحوی که دیوانها و مجموعههای شعری، آکنده از نمونههایی از این گونهی ادبی بود که این خود در واقع، پاسخ مثبتی به رغبت عمومی جامعه به این غرض شعری است. مثنوی "مم و زین" از جمله آثاری است که بیانگر اندیشه و باورهایی است که از ساختار سیاسی، اجتماعی، فرهنگی جامعه دوره شاعر تأثیر پذیرفته که میتوان نمونههای بسیاری از انتقادات شعری را كه تا اندازهای انعکاس دهنده تصویری روشن و دقیق از شرایط فکری، روحی و فرهنگی جامعه ملت کرد میباشد، در این اثر جستجو كرد. این مقاله با روش توصیفی و تحلیلى و مطالعه كتابخانهاى به بررسى مقوله شکواییه در مثنوی مم و زین میپردازد كه احمد خانى تا چه اندازه از شکوه و شکایت بهره برده است و شاعر عامل این همه نارضایتی را چه میداند. نتایج حاصل آمده از این پژوهش نشان میدهد که احمد خانی سعی داشته است از این رهگذر در قالب شعر شكوى، اهدافى والا را دنبال نماید که همین امر، اهمیت و ارزش آن را بیشتر میکند و بسیاری از سنت و باورهای اجتماعی و سیاسی نادرست را به نقد بكشد و این نوع ادبی را متحول سازد.
ادبیات غنایی، شکواییه، احمد خانی، مثنوی مم و زینمثنوی مم و زین، خانی، بث الشکوی، ادب الاغناییmam u zin's Mathnawi, Khani, Complaining poetry, Lyrics
, ج., & , (2022). بررسی و تحلیل شکواییه در مثنوی مم و زین. Journal of the Kurdish Academy, 0(48), 227 - 254. https://doi.org/10.56422/ka..48.67