گەڕان
گەڕان لە هەموو توێژینەوەکانی گۆڤاری ئەکادیمیای کوردی بەپێی ناونیشان، نووسەر یان پوختە.
- 0
- ئەنجامەکان
- 0
- لە کۆبەشدا
- “نامۆیی”
- گەڕان
ئەنجامەکان
- 2024
مارف عومهر گوڵ، ژیان و ههندێك له ناوهرۆكی شیعرهكانی
لە لایەنئەمین قادر & د. عەبدولواحید ئیدریس
توێژینهوهكهمان كه به ناونیشانی (مارف عومهر گوڵ ژیان و ههندێك ناوهڕۆكی شیعرهكانی) یه، بهشێكه له ماستهرنامهكهم، شاعیر مارف عومهر، یهكێكه لهو شاعیر و نوسهر و وهرگێڕ و شۆڕشگێڕانهی نهتهوهی كورد، به پهیامی ناوهڕۆكی شیعرهكانی ههوڵیداوه ههستی نیشتیمانی و نهتهوهیی لهنێو كۆمهڵگای كوردیدا، گهشه پێبدات، لهلایهكی دیكهوه، بابهته كۆمهڵایهتی و بۆنهكان و وهسفی كردووه به ئامرازێك بۆ دهربڕینی ناخی خۆی، لهپاڵ ئهمهشدا چهندین بابهتی تهنز و شیعری نهتهوهیی هۆنیوهتهوه. ئهم بابهته لهنێو توێژینهوهی كوردیدا، كهمترین توێژینهوهی لهسهر ئهم شاعیره ئهنجام درابێت، لهلایهكی دیكهشهوه كار و خهباتی ئهم شاعیره هێنده گهورهیه، پێویست دهكات چهندین نامه و كتێب لهبارهوه بنوسرێت. لهم توێژینهوهیهدا ئامانجمانه تیشك بخهینه سهر ژیانی شاعیر و كایه نهزانراوهكانی ژیانی كۆبكهینهوه و لهگهڵ ناوهڕۆكه شیعرییهكانیدا بیانخهینه ژێر تیشكی لێكۆڵینهوه. لهم توێژینهوهیهدا، ڕێبازی وهسفی شیكاریمان پێڕهوكردووه. ئهم توێژینهوهیه، له پوخته و پێشهكی و دوو بهش و ئهنجام و لیستی سهرچاوهكان، پێكهاتووه. بهشی یهكهم: ژیانی شاعیر. بهشی دووهم: پراكتیزهی ناوهڕۆكی شیعرهكانی شاعیر.
- 2024
مێژوو سهرههڵدان و بنهمای بزاڤی تهغریب (له ئهدهبی هاوچهرخی كوردی)دا
لە لایەنبهزاد فتاح خورشید & عوسمان حمد خضر ده شتی
ئهم توێژینهوهیه له ژێر ناو نیشانی (مێژووسهرههڵدان و بنهمای بزاڤی تهغریبی) له ئهدهبی هاوچهرخی كوردیدا، ئاشكرایه بزاڤی تهغریبی وهكو جوڵانهوهیهكی ئهدهبی لهدوای ڕاپهرینی بههاری ساڵی 1991ز لهلایهن ههرسێ رووناكبیروو نووسهرانی نوێخوازی شاری ههولێرو كۆیه بهناوهكانی (ڕۆستهم باجهلان، د. كهمال معروف، عهباس عهبدوڵڵا) دامهزرا. لهشاری ههولێر له ڕێكهوتی 28/5/2001 لهژێر ناو نیشانی (بهرهوبزاڤی تهغریبی) بهیاننامهی خۆیان بڵاوكردهوه. ههرلهبهرایی بهیاننامهكهیان ئاماژهیان بهوه كردووه دهڵێن: (ئهمبوونهرهوه له رووناكیدا له دایك دهبێ به ئارهزووی خۆیهوه بهرهو تاریكی ههنگاودهنێ). ئهمانه له گۆشهنیگای ئهدهبیخۆیانهوه ههوڵیانداوه بهشداری له ژیانی تاكی كورد بكهن. لهنێو كۆمهڵگهی كوردیدا كارێكی ئهدهبی خۆماڵی به ئهنجامبگهیهنن. باس لهوگیروگرفتانهبكهن لهدوای ڕاپهرین له نێو ژیانی خهڵكی كوردستان خوڵقاوه، ههروهها شان بهشان له گهڵیاندا ههنگاوبهاوێژن بۆ وهدهرخستنی رووی ڕاستی ئهو واقیعهی تاكی كورد تیایدا گوزهر دهكات. یهكێك لهوخاڵه جهوههریانهی كهلهلایهن بزاڤی تهغریبییهوه لهرووی ئهدهبییهوه گرنگی زۆری پێدراوه، ههڵبژاردنی چهمك و زاراوهی (نامۆی) یه، چونكه ئهم چهمكه لهرووی فهلسهفی و ئهدهبییهوه ڕههندێكی فراوانی ههیه دهتوانێت له زۆربهی كایهكانی كۆمهڵگه كاربكات، وهكولایهنی (سیاسی، كۆمهڵایهتی، ئاینی، ڕۆشنبیری، ئهدهبی ......)، ئهگهرسهیری بهرههمهكانی ئهمڕهوته ئهدهبییه وهكو (شیعر، پهخشان، چیرۆك....) بكهین، دهبینین زیاتر گرنگیان بهلایهنی نامۆی داوه، بهتایبهت له شیعرهكانیان، چونكه شیعرپانتایهكی فراوانی ههرچوارژمارهی گۆڤارهكانی ئهمبزاڤهی داگرتووه. بهڵام زیاتر شاعیرانیان توانیوویانه ئهوحالهته یان ئهودیاردهیه دهرببرن و له رێگهی شیعرهكانیانهوه ئاماژهی پێبكهن.